گفتوگو با درسا مرادي، دانشآموز 10 ساله و جوانترين شركتكننده در دومين جشنوارهي تصويرگري كتاب درسي
احساس كردم شرايطش را دارم
گفتوگو: محمدحسين ديزجي
• خيلي بدم ميآيد كسي روي كارم نظر بدهد. دوست دارم كارم تمام شود و بعد آن را ارائه بدهم.
• من از همان اول ميدانستم كه برنده نميشوم، فقط دلم ميخواست بدانم چه اتفاقي براي آثارم ميافتد.
• اميدوارم 20 سال ديگر آثارم به نمايشگاه راه پيدا كند. البته به شرط آنكه خيلي خوب كار كنم.
***
ميان حاضران در مراسم اختتاميهي دومين جشنوارهي تصويرگري كتاب درسي، يك دختر 10 ساله نشسته بود. اغلب در چنين برنامهها، بچهها همراه بزرگترها به حساب ميآيند. امّا اينبار دانشآموز دبستاني موردنظر، اصل ماجرا بود و ما در همراه او به حساب مي آمد. آن روز كه دبيرخانهي جشنواره فراخوان داد، خيليها از جمله اين دختر 10 ساله به آن پاسخ مثبت دادند. از همان اوّل ميدانست كه با ارسال آثارش پا در جمع بزرگان اين عرصه گذاشته و بنابراين هيچ انتظاري نداشت. مطمئن بود برنده نميشود و يقين داشت كارهايش را به نمايشگاه هم راه نميدهند.امّا...
راستي چرا درسا مرادي متولد 1375 كه خواندن را از سه سالگي و نوشتن را از 4 سالگي آموخت و اعداد 5 رقمي را قبل از 5 سالگي ميشناخت، آن شب در مراسم اختتاميه حضور پيدا كرد؟ گفتوگو با جوانترين شركتكننده در دومين جشنوارهي تصويرگري كتاب درسي پيشروي شماست.
***
- از چه زماني بود كه احساس كردي به نقاشي علاقه داري؟
وقتي يك ساله بودم، مادرم شاگرد داشت و نقاشي ياد ميداد. من با ديدن آن بچهها خيلي دوست داشتم نقاشي كنم. مادرم عضو انجمن تصويرگران كتاب كودك است و با نقاشي آشنايي دارد. من آن زمان با نقاشي، بازي مي كردم. از نقاشي كردن لذت ميبرم. پيك نوروزي سال پيش كلاس دوم دبستان يكي از نقاشيهاي مرا روي جلدش چاپ كرد.
- ميان هنرها چرا نقاشي؟
چون ميتوانم احساسم را در نقاشي نشان بدهم.
- شنيدهام نقاشيهاي توي دفترت را رنگ نميكني؟
چون ميخواهم زود سراغ يك نقاشي ديگر بروم.
- كلاس نقاشي رفتي؟
من نقاشي را پيش مادرم ياد گرفتم.
- با نقاشي كردن چه حرفهايي را ميتوان زد كه با زبان امكان پذير نيست؟
خيلي از احساسات را فقط بايد با نقاشي مطرح كرد.
- تا حالا در مسابقات نقاشي هم شركت كردي؟
يك بار مسابقهاي با عنوان «مادران سالم و كودكان سالم» از طرف وزارت بهداشت و آموزشوپرورش برگزار شد كه من در آن شركت كردم و رتبهي اوّل را آوردم. يك بار هم سازمان نقشهبرداري كشور مسابقهاي با موضوع «كرهي زمين براي همهي ملتها» برگزار كرد كه آثارم را به اسپانيا فرستادند و من خود يكي از 5 نفر برتر شدم.
- در اين مسير بيشتر از همه چه كسي شما را تشويق ميكند؟
مادرم. چون پدرم فرصت اين كار را ندارد. مادرم زياد تابلو ميكشد. يك بار هم عكس خودم را نقاشي كرد كه من آن را دارم.
- چه موضوعي را براي نقاشي دوست داري؟
من به موضوعات داستاني، دوستيها و خانواده بيشتر علاقه دارم. خيلي به كشيدن چهره علاقه ندارم.
- تا حالا براي قصههايي كه ميخواني هم نقاشي كردي؟
نه. مادرم كتاب مينويسد. قرار است يك بار وقتي يكي از داستانهايش را به من بدهد. برايش تصويرگري كنم. البته گاهي اوقات فيلمهايي كه ميبينم، صحنههايي از آن را نقاشي ميكنم.
- براي نقاشي چقدر وقت ميگذاري؟
هر وقت موضوعي به ذهنم برسد، آن را نقاشي ميكنم. زمان خاصي ندارد. يك بار ساعت 3 نيمهي شب از خواب بلند شدم و رفتم توي اتاق و شروع به كشيدن نقاشي كردم.
- از جشنواره چطور خبردار شدي؟
به طور معمول مدرسه خبرها را ميدهد. اما چون مادرم عضو انجمن تصويرگران است، از آنجا هم خبردار ميشويم. من خبر فراخوان جشنوارهي دوم را از مادرم گرفتم. البته فقط در جشنوارهي دوم شركت كردم.
- فكر ميكني شرايط شركت در جشنواره را داشتي؟
چون شرايط سني نداشت احساس كردم ساير شرايط را دارم. بنابراين اقدام كردم. من اطلاعات مربوط به جشنواره را از مادرم ميگيرم.
- از آثاري كه به جشنواره فرستادي برايمان بگو.
من دو تا كار يا موضوعات رازونيازهاي من و نقشهي ايران به جشنواره فرستادم. كارهاي من بزرگتر از كاغذ A4 و رنگي بود. من با گواش و مداد آب رنگي كار كردم.
- اين سوژهها مال خودت بود يا ...؟
من هيچ الگويي براي كار نداشتم. مادرم موضوعات جشنواره را برايم توضيح داد و من هم بعد از ديدن كتابهاي درسي اين كارها را انجام دادم. چون بيشتر از رنگهاي شاد خوشم ميآيد، سعي كردم تصاويرم هم شاد باشد. در مورد ايران سرزمين ما من يك نقشه كشيدهام كه حالت پازل دارد و بچهها مشغول درست كردن آن هستند.
- چقدر براي اين كارها وقت گذاشتي؟
10 روز، من خيلي بدم ميآيد كه كسي روي كارم نظر بدهد. دوست دارم كارم تمام شود و بعد آن را ارائه بدهم. من 5 يا 6 بار اين كارها را اجرا كردم. هيچ وقت عادت ندارم كارهاي قبلي را پاره كنم يا دور بريزم. آنها را هم نگه ميدارم. آنقدر طرح ميزنم و رنگآميزي ميكنم تا به تصوير دلخواه خودم برسم. وقتي قرار بود طرح روي جلد پيك نوروزي را كار كنم حدود 5 يا 6 ساعت در آموزشوپرورش روي پا ايستادم تا كار را به پايان رساندم. روز اول وقتي كارم را به آموزشوپرورش بردم، آنها باور نميكردند اين كار خودم باشد. بنابراين از من خواستند همانجا جلوي خودشان عين همان را دوباره اجرا كنم.
- با چه اميدي كارهايت را به جشنوارهي تصويرگري فرستادي؟
من از همان اول ميدانستم كه برنده نميشوم. من نمونه كارهاي آثار جمشيدي را ديده بودم. فقط دلم ميخواست بدانم چه اتفاقي براي كارهاي من ميافتد. حتي انتظار نداشتم كارم به نمايشگاه برسد. من خودم به نمايشگاه رفتم و كارهاي ارائه شد، را از نزديك ديدم.
- چهقدر براي بازديد از كارها وقت گذاشتي؟
بيشتر از يك ساعت وقت گذاشتم تا آثار را ببينم.
- كدام كارها را بيشتر دوست داشتي؟
كارهاي آقاي جمشيدي و آقاي صندوقي را بيشتر دوست داشتم. فكر ميكنم زياد روي كارهايشان وقت ميگذارند و به ريزه كاري ها توجه دارند.
- منظور از ريزه كاري چيست؟
ظريف و با دقت كار ميكنند. احساس ميكنم خيلي روي آثارشان وقت ميگذارند.
- در جشنوارهي بعدي هم شركت مي كني؟
بله.
- فكر ميكني از چه زمان كارهاي تو به نمايشگاه را، پيدا كند؟
به شرط آنكه خيلي خوب كار كنم و به تمرينها ادامه بدهم، اميد دارم 20 سال ديگر آثار من در نمايشگاه تصويرگري ارائه شود. من همهي نقاشيها را دوست دارم. من نقاشيهاي بچهها را هر طور كه باشد دوست دارم و از تماشاي آن لذت ميبرم.
- در نقاشي ديگران دنبال چه هستي؟
خيلي چيزها. دنبال احساس آنها هستم. دوست دارم بدانم آنها چه حسي را با نقاشي خودشان نشان ميدهند.
- به نظر تو نقاشي بد هم داريم؟
هر نقاشي خوب است. چون هر كسي در سن و سال خودش و يا انكاري كه دارد، نقاشي ميكشد. بنابراين هر تصويري ارزش خودش را دارد.
- به عكاسي هم علاقه داري؟
بله. اما عكاسي نميكنم.
- به نظر تو چه فرقي ميان عكاسي و نقاشي هست؟
با عكاسي فقط ميتوان از واقعيتها عكس بگيريد و آنها را ثبت كنبد. در حالي كه در نقاشي خيال هم وجود دارد. شما سيمرغ را در عكاسي چطور به تصوير ميكشيد؟
- حضور در جشنواره چه دستاوردي براي تو داشت؟
توانستم كار خودم را با آثار ديگران مقايسه كنم. ياد گرفتم ظريف كاري در نقاشي چقدر اهميت دارد و با تكنيكهاي مختلف آشنا شدم.
- اگر قرار باشد در جشنواره بعدي شركت كني و انتخاب موضوع آزاد باشد، آن وقت؟
از كتاب فارسي موضوع انتخاب ميكنم. درس خدا در كتاب چهارم دبستان را كار ميكنم.
- از ميان تصاوير كتابهاي درسي كدام يك برايت خاطره انگيزتر است؟
درس اصحاب قبل از كتاب قرآن كلاس دوم را بيشتر دوست دارم. چون احساس ميكنم تصاوير با خلاقيت بيشتري كار شده و رنگآميزي صاف و يكدست است. من كارهاي انتزاعي و رويايي را راحتتر تصور ميكنم. اما در آوردن يك كار واقعي و زئان و دشوار است و من از دشواري اين كار لذت ميبرم. شايد انجام اين نوع كارها از عهدهي خودم بر نبايد، ولي دوست دارم با بدانم افرادي كه رئال كار ميكنند چهطور در اين زمينه عمل ميكنند، دلم ميخواهد آن را ياد بگيرم.
- شادي را چهطور ميتوان در نقاشي نشان داد؟
با استفاده از رنگها، تكنيكها و چهرهها ميتوان شادي و غم را به تصوير كشيد. ميتوان تصويري كشيد كه فرد مورد نظر خندان نباشد اما شاد بودنش را ببينند. احساس كنند.
- اگر روزي روي جلد كتاب كلاس اول ايشان را به تو بسپارند؟
حيوانات را كه بچهها دوست دارند با رنگهاي شاد نقاشي ميكنم.
- رنگ شادي و غم از نظر تو؟
زرد و صورتي شاد و سياه و سفيد غمناك هستند.
- تصوير در فهم درس چهقدر به دانشآموز كمك ميكند؟
به نظر من بايد اول و آخر يك متن درسي را تصويرسازي كرد تا بچهها درس را بهتر بفهمند.
- دوست داري بزرگ شدي چهكار كني؟
انيمشين بسازم. چون شخصيتهاي انيمشين را هر كسي خودش مي تواند خلق كند. انسان قدرت دستكاري در انيمشين را دارد در حالي كه در فيلم تا اين حد و اندازه نيست. خيال در انيمشين قدرتمند است.
- حتي زياد كارتون نگاه مي كني. به كدام قسمت كارتونها بيشتر دقت ميكني؟
من به راه رفتنها در انيمشين بيشتر دقت ميكنم. حركات را دوست دارم. دلم ميخواهد بدانم اين حركات چهطو ر در انيمشين درست ميشود.
- يك تصوير خوب در كتاب درسي از نظر تو كه دانشآموز هستي كدام است؟
تصويري كه با متن درسي يكي باشد. يعني با ديدن تصوير راحت بتوان متن درس را فهميد.
- اگر تو داور جشنواره بودي آن وقت ...؟
به تصاوير رئال، طبيعي و واقعي براي كتابهاي درسي رأي ميدادم.
- براي تو آرزوي موفقيت دارم.
سپاسگزارم.
